PRIVACY & REGELGEVING
Wat is de Digital Services Act (DSA) en geldt deze ook voor cloudopslag?
Van camerabeelden in de cloud tot online beveiligingsplatformen: wat regelt de DSA en wat betekent deze voor gebruikers en leveranciers?
Kort samengevat. De Digital Services Act (DSA) richt zich op aanbieders van online diensten, waaronder bepaalde cloud- en hostingdiensten. Wie een cloudplatform voor camerabeveiliging gebruikt, krijgt daardoor niet automatisch nieuwe verplichtingen. Wel kan de wet extra bescherming bieden door eisen aan transparantie en de behandeling van illegale inhoud.
Waarom krijgen we vragen over de DSA?
We krijgen vragen over de Digital Services Act, kortweg DSA. Organisaties lezen over Europese regels voor online diensten en vragen zich af wat dat betekent voor hun eigen systemen.
Die vraag is begrijpelijk. Steeds meer bedrijven gebruiken cloudplatformen voor camerabeveiliging. Soms alleen om op afstand beelden te bekijken, maar steeds vaker ook voor opslag, centraal beheer, incidentregistratie en intelligente videoanalyse.
Als de DSA ook voor clouddiensten geldt, heeft deze wet dan gevolgen voor zulke systemen?
Wat is de Digital Services Act?
De Digital Services Act is een Europese verordening die sinds 17 februari 2024 algemeen van toepassing is. De wet moet ervoor zorgen dat aanbieders van online diensten transparant en zorgvuldig omgaan met onder meer illegale inhoud, gebruikersrechten en beperkingen van hun dienstverlening.
Bij de DSA denken veel mensen aan sociale media, videoplatformen en online marktplaatsen. Dat zijn bekende voorbeelden, maar de wet heeft een bredere reikwijdte. Ook bepaalde diensten voor cloudopslag, webhosting en het doorgeven van informatie via internet vallen eronder.
De DSA maakt onderscheid tussen verschillende soorten diensten:
- Tussenhandeldiensten: diensten die informatie doorgeven, tijdelijk opslaan of hosten.
- Hostingdiensten: diensten die informatie opslaan op verzoek van hun gebruikers, zoals bepaalde cloudopslagdiensten.
- Onlineplatformen: hostingdiensten die informatie van gebruikers ook voor het publiek toegankelijk maken.
Voor iedere categorie gelden eigen regels. Een hostingdienst hoeft niet aan alle verplichtingen te voldoen die bijvoorbeeld voor een groot sociaalmediaplatform gelden. De ACM legt het onderscheid tussen deze diensten uit.
Wat heeft dit met camerabeveiliging te maken?
Waar beelden vroeger vooral op een recorder binnen het eigen bedrijfsnetwerk werden opgeslagen, gebruiken organisaties inmiddels uiteenlopende online diensten. De functie van die diensten maakt het verschil.
1. Lokaal camerasysteem
Beelden staan op een recorder of videomanagementserver binnen het eigen netwerk. De lokale opslag maakt de softwareleverancier op zichzelf geen hostingdienst onder de DSA.
2. Camerabeheer via de cloud
Gebruikers bekijken livebeelden op afstand of beheren de installatie via een portaal. Dat betekent niet dat alle camerabeelden ook bij de platformleverancier staan opgeslagen.
3. Cloudopslag van videobeelden
Opnames worden opgeslagen op externe infrastructuur. Een dienst die op verzoek van klanten informatie opslaat, kan als hostingdienst onder de DSA vallen.
4. Geïntegreerd beveiligingsplatform
Video, toegangscontrole, alarmmeldingen en incidentregistratie komen samen. De verschillende online functies bepalen welke DSA-regels mogelijk van toepassing zijn.
Sommige beveiligingsplatformen bieden ook objectdetectie, intelligente zoekfuncties en AI-ondersteunde analyse. Zulke functies maken een systeem niet automatisch een hostingdienst. Het opslaan van klantinformatie kan dat wel. Een besloten platform wordt evenmin zomaar een publiek onlineplatform omdat meerdere medewerkers of externe partijen er toegang toe hebben.
Welke verplichtingen kunnen voor cloudleveranciers gelden?
Wanneer een dienst onder de DSA valt, moet de aanbieder voldoen aan de regels die bij die dienst horen. Voor hostingdiensten zijn vooral deze onderwerpen relevant:
- Illegale inhoud melden. Een hostingdienst moet een toegankelijk mechanisme bieden waarmee specifieke informatie als mogelijk illegaal kan worden gemeld.
- Meldingen zorgvuldig behandelen. De aanbieder moet meldingen tijdig, zorgvuldig en niet-willekeurig beoordelen. Een melding leidt niet automatisch tot verwijdering.
- Beslissingen uitleggen. Bij bepaalde beperkingen van informatie of accounts vanwege illegale inhoud of de gebruiksvoorwaarden moet de hostingdienst de beslissing motiveren.
- Transparantie en bereikbaarheid. De wet stelt eisen aan gebruiksvoorwaarden en contactmogelijkheden voor gebruikers en autoriteiten.
Moet de leverancier dan alle camerabeelden controleren? Nee. Artikel 8 van de DSA verbiedt het opleggen van een algemene verplichting om opgeslagen of doorgegeven informatie voortdurend te monitoren. De wet bevat wel regels over hoe hostingdiensten moeten handelen bij concrete meldingen.
En als opgeslagen camerabeelden onrechtmatig zijn?
Stel dat een werkgever zonder voldoende rechtvaardiging heimelijk beelden van medewerkers laat opnemen en deze in de cloud opslaat. De rechtmatigheid van het cameratoezicht wordt in de eerste plaats beoordeeld aan de hand van de AVG. Voor de cloudleverancier kan daarnaast de DSA relevant worden wanneer deze als hostingdienst kwalificeert en een concrete melding krijgt over mogelijk illegale informatie of activiteiten.
Dat betekent niet automatisch dat de leverancier de beelden moet verwijderen. Wel kunnen de regels voor het beoordelen van meldingen en het nemen van maatregelen van toepassing zijn. Wie meer wil weten over de beoordeling van privacyrisico’s bij cameratoezicht, kan ook onze pagina over DPIA-begeleiding bekijken.
Kan een cloudleverancier aansprakelijk worden voor opgeslagen inhoud?
De DSA bevat regels over de aansprakelijkheid van tussenhandeldiensten. Voor hostingdiensten bestaat onder bepaalde voorwaarden een vrijstelling van aansprakelijkheid voor informatie die klanten op hun verzoek opslaan.
Die bescherming is niet onbeperkt. Krijgt een hostingdienst daadwerkelijke kennis van illegale inhoud of activiteiten, dan kan het noodzakelijk zijn voortvarend te handelen om aanspraak op die vrijstelling te behouden.
Een cloudleverancier is dus niet automatisch verantwoordelijk voor alles wat een klant met zijn camerasysteem doet. Maar de leverancier heeft wel eigen verantwoordelijkheden binnen de dienstverlening. Voor overtredingen van de DSA zelf bestaan ook handhavingsmogelijkheden, met een wettelijk boetemaximum van 6% van de wereldwijde jaaromzet van de betrokken aanbieder.
Wat betekent de DSA voor organisaties die een cloudplatform gebruiken?
Voor organisaties die een cloudgebaseerd camerasysteem gebruiken, verandert de DSA weinig aan de dagelijkse bediening of inrichting van de installatie. De belangrijkste verplichtingen richten zich op de aanbieders van de betreffende online diensten.
Toch kan de wet bijdragen aan een veiligere en betrouwbaardere digitale omgeving. Aanbieders die onder de DSA vallen, moeten transparanter zijn over hun dienstverlening, zorgvuldig omgaan met meldingen over illegale inhoud en bepaalde beslissingen over het beperken van toegang kunnen onderbouwen.
Dat biedt gebruikers aanvullende bescherming. Wanneer een organisatie afhankelijk is van een extern platform voor de beschikbaarheid van opnames, is het bijvoorbeeld relevant te weten onder welke omstandigheden de leverancier toegang tot gegevens of accounts kan beperken en hoe daarover wordt gecommuniceerd.
De DSA stelt daarmee niet zozeer nieuwe eisen aan de camera zelf, maar aan de verantwoordelijkheid van de aanbieder van de online dienst. Bij vragen over het beheer en de beveiliging van bestaande installaties biedt onze camerasysteemcheck verdere informatie.
DSA, AVG of een andere Europese wet?
De hoeveelheid Europese regelgeving maakt het niet altijd eenvoudig om wetten uit elkaar te houden. Tegelijkertijd hebben ze elk een eigen rol bij het beschermen van gebruikers, gegevens en digitale diensten.
| Wetgeving | Waar gaat het over? |
|---|---|
| Digital Services Act (DSA) | Verantwoordelijkheden van bepaalde online diensten, waaronder hostingdiensten en onlineplatformen. |
| AVG / GDPR | Het rechtmatig en zorgvuldig verwerken van persoonsgegevens, waaronder herkenbare camerabeelden. |
| Data Act | Datatoegang, gegevensgebruik en het overstappen tussen bepaalde dataverwerkingsdiensten. |
| AI Act | Regels voor AI-systemen, afhankelijk van onder meer hun toepassing en risicocategorie. |
| NIS2 | Cyberbeveiliging en weerbaarheid van organisaties die binnen het toepassingsgebied vallen. |
Voor een camerasysteem kunnen verschillende regels tegelijk relevant zijn. De AVG speelt een rol bij het verwerken van herkenbare beelden, terwijl de DSA betrekking kan hebben op de online hostingdienst waarmee die beelden worden opgeslagen. Dat zijn verschillende verantwoordelijkheden binnen dezelfde technische oplossing.
Wat moet u onthouden?
De Digital Services Act richt zich op aanbieders van online diensten, waaronder bepaalde cloud- en hostingdiensten. De wet is niet specifiek bedoeld voor camerabeveiliging en legt organisaties niet automatisch nieuwe verplichtingen op omdat zij een camerasysteem gebruiken.
Wel kan de DSA relevant zijn voor de leverancier van het cloudplatform waarop camerabeelden worden opgeslagen of beheerd. Voor gebruikers betekent dit vooral meer transparantie, aanvullende bescherming en duidelijkere verantwoordelijkheden bij de aanbieder.
Gebruikt u een cloudplatform voor uw camerabeveiliging, dan kan de DSA van toepassing zijn op de dienstverlening van uw leverancier. Niet op uw camerasysteem als zodanig.
Bronnen en verder lezen
VERDER LEZEN
Meer uit het kenniscentrum


